Nội dung
- 1 Câu 1: Thuật lại diễn biến sự việc và hành động trong những lớp kịch trích ở hồi bốn.
- 2 Câu 2: Trong những lớp kịch này, tác giả đã xây dựng được một tình huống bất thần, gay cấn. Đó là tình huống nào? Tình huống ấy có tác dụng thế nào trong việc thể hiện xung đột và phát triển của hành động kịch?
- 3 Câu 3: tìm hiểu tâm trạng và hành động của nhân vật Thơm. (Chú ý: hoàn cảnh của nhân vật, tâm trạng và thái độ của Thơm với chồng, hành động của cô cứu Thái, Cửu.)
- 4 Câu 4: tìm hiểu những nhân vật Ngọc, Thái, Cửu. Chú ý những điểm sau:
- 5 – Bằng những thủ pháp nào tác giả đã để cho nhân vật Ngọc bộc lộ bản tính của y, và đó là bản tính gì?
- 6 – Những nét nổi rõ trong tính cách của Thái, của Cửu là gì?
- 7 Câu 5: Nhận xét về nghệ thuật viết kịch của Nguyễn Huy Tưởng trong những lớp kịch này, chú ý những phương diện xây dựng tình huống, tổ chức hội thoại, biểu hiện tâm lí và tính cách nhân vật.
Câu 1: Thuật lại diễn biến sự việc và hành động trong những lớp kịch trích ở hồi bốn.
Lấy bối cảnh là cuộc khởi nghĩa Bắc Sơn, vở kịch tập trung vào gia đình cụ Phương, một nông dân dân tộc Tày. Cụ và con trai là Sáng, tích cực tham gia chống chọi, còn cụ bà và Thơm, con gái cùng chồng là Ngọc lại sợ hãi trốn tránh. Giành được thắng lợi bước đầu của cuộc khởi nghĩa, ông giáo Thái được tổ chức Đảng giao nhiệm vụ củng cố phong trào. Nhờ có Ngọc dẫn đường, quân Pháp đã kéo vào chiếm lại được Vũ Lăng, thẳng tay đàn áp một cách man rợ quần chúng cách mệnh và truy lùng những cán bộ lãnh đạo. Quân khởi nghĩa đã rút cả vào rừng. Cụ Phương khi tìm vào đó để dẫn đường cho lực lượng cách mệnh đã bị giặc Pháp bắn. Cha chết, em trai chết, lại dần dần trông thấy gương mặt phản động của Ngọc. Thơm rất đau xót và ăn năn. Giáo Thái và một đồng chí là Cửu bị giăc Pháp truy lùng vô tình chạy nhầm vào nhà Thơm. Nhanh trí, Thơm đã che giấu và cứu thoát hai người. Thế là Thơm đã dứt khoát đứng hẳn vào hàng ngũ cách mệnh. Biết được tin Ngọc dẫn đường cho giặc Pháp lẽn đánh quân du kích, Thơm đã luồn rừng đi suốt đêm tới báo cho họ kịp thời ứng phó. Lúc trở về, Thơm gặp Ngọc và bị y bắn. Nhưng chính Ngọc lại bị trúng đạn của giặc Pháp và chết.
Bạn đang xem bài: Soạn bài Bắc Sơn – Nguyễn Huy Tưởng – Soạn văn 9
Câu 2: Trong những lớp kịch này, tác giả đã xây dựng được một tình huống bất thần, gay cấn. Đó là tình huống nào? Tình huống ấy có tác dụng thế nào trong việc thể hiện xung đột và phát triển của hành động kịch?
– Tình huống: trong lúc lẩn trốn sự truy lùng của Ngọc và đồng bọn, Thái và Cửu lại chạy đúng vào nhà Ngọc, lúc ấy chỉ có một mình Thơm ở nhà. Tình huống này khiến Thơm phải dứt khoát lựa chọn lựa bằng việc che giấu hai người. Nói rõ hơn là Thơm đã đứng hẳn về phía cách mệnh. Tình huống này cũng cho Thơm thấy rõ gương mặt phản động của chồng mình.
– Tác dụng thể hiện xung đột: xung đột này diễn ra giữa lúc cuộc khởi nghĩa bị đàn áp quân thù đang ráo riết truy lùng những đội viên cách mệnh. Xung đột kịch đoạn này còn diễn ra ngay trong nhân vật Thơm và đã có bước quyết định khiến cô đã lựa chọn lựa là đứng về phía cách mệnh.
Câu 3: tìm hiểu tâm trạng và hành động của nhân vật Thơm. (Chú ý: hoàn cảnh của nhân vật, tâm trạng và thái độ của Thơm với chồng, hành động của cô cứu Thái, Cửu.)
– Hoàn cảnh Thơm: quen cuộc sống nhàn hạ, được chồng chiều chuộng, mặc dù cha và em trai theo cách mệnh thì cô vẫn đứng ngoài khởi nghĩa. Cha và em trai hi sinh, mẹ hóa điên, chỉ còn Ngọc là người thân nhưng y lại chính là phản động.
– Tâm trạng:
+ Sự ăn năn, day dứt của Thơm: người cha lúc hi sinh, những lời cuối cùng của ông, khẩu súng trao lại cho Thơm, sự hi sinh của em trai, hình ảnh người mẹ hóa điên khiếp sợ cô
+ Sự nghi ngờ của cô đối với Ngọc tăng: Thơm dò xét nhưng Ngọc lảng tránh, cô không dễ gì từ bỏ cuộc sống nhàn nhã mà chồng tạo ra
+ Tình huống bất thần xảy ra: Thái và Cửu chạy trốn vào nhà cô, cô phải lựa chọn lựa giữa việc báo cho chồng biết hoặc che dấu cho hai đội viên cách mệnh
→ Đặt nhân vật vào tình huống gay cấn, căng thẳng để bộc lộ đời sống nội tâm, nỗi day dứt, đau xót, ăn năn của Thơm để nhân vật lựa chọn lựa đứng hẳn về phía cách mệnh
– Tác giả khẳng định ngay cả khi cuộc đấu tranh bị đàn áp khốc liệt, cách mệnh vẫn không bị xoá sổ do sự bảo vệ, chở che của người dân.
Câu 4: tìm hiểu những nhân vật Ngọc, Thái, Cửu. Chú ý những điểm sau:
– Bằng những thủ pháp nào tác giả đã để cho nhân vật Ngọc bộc lộ bản tính của y, và đó là bản tính gì?
– Những nét nổi rõ trong tính cách của Thái, của Cửu là gì?
– Ngọc: tới đây, Ngọc đã lộ rõ nhất bản tính của y. Là anh nho lại thấp kém, Ngọc nuôi tham vọng ngoi lên tìm được địa vị, quyền lực và tiền tài. Khi cuộc khởi nghĩa nổ ra, bộ máy thống trị bị đánh đổ, Ngọc thù hận cách mệnh. Y nhất quyết làm tay sai cho giặc, dẫn quân Pháp về đánh trường Vũ Lăng căn cứ của cuộc khởi nghĩa. Y ra sức sạo sục những người cách mệnh nhất là Thái và Cửu. Cố che giấu với Thơm, Ngọc càng chiều chuộng vợ. Nhưng tâm địa hắn cứ lộ ra trước Thơm. Ngọc là một nhân vật phản diện không đơn thuần.
– Thái và Cửu: Trong tình thế nguy nan, bị giặc truy đuổi phải chạy nhầm vào nhà Ngọc, Thái vẫn tĩnh tâm, sáng suốt khiến Thơm tin vào những người cách mệnh. Còn Cửu nóng tính, thiếu sự chín chắn. Anh nghi ngờ Thơm, mãi khi được Thơm cứu thoát anh mới hiểu và tin cô.
Câu 5: Nhận xét về nghệ thuật viết kịch của Nguyễn Huy Tưởng trong những lớp kịch này, chú ý những phương diện xây dựng tình huống, tổ chức hội thoại, biểu hiện tâm lí và tính cách nhân vật.
– Thể hiện xung đột: xung đột cơ bản của vở kịch tới hồi bốn đã bộc lộ gay gắt trong sự đụng độ giữa Ngọc với Thái, Cửu, trong hoàn cảnh cuộc khởi nghĩa bị đàn áp và Ngọc cùng đồng bọn đang truy lùng những người cách mệnh. Đồng thời xung đột kịch cũng diễn ra trong nội tâm nhân vật Thơm, xúc tiến diễn biến tâm trạng nhân vật để đi tới bước ngoặt quan trọng.
– Xây dựng tình huống: tình huống trái ngang, bất thần, bộc lộ rõ xung đột và xúc tiến hành động kịch phát triển.
– tiếng nói hội thoại: tác giả đã tổ chức được những hội thoại với những tiết điệu, giọng điệu khác nhau, thích hợp với từng giai đoạn của hành động kịch, (hội thoại giữa Thái, Cửu với Thơm của lớp II có tiết điệu căng thẳng gấp gáp, giọng lo lắng, hồi hộp). hội thoại đã bộc lộ nội tâm và tính cách nhân vật (đặc biệt ở lớp III).
Bản quyền bài viết thuộc Trường Cao đẳng Tài nguyên và Môi trường miền Trung. Mọi hành vi sao chép đều là gian lận!
Nguồn chia sẻ: https://cmm.edu.vn
https://cmm.edu.vn/soan-bai-bac-son-nguyen-huy-tuong-soan-van-9/
Trích nguồn: Cao đẳng Tài nguyên và Môi trường miền Trung
Danh mục: Giáo dục